Bruno Schulz (1892 – 1942)

Bruno Schulz. Poetische Szene mit Akt

Ten sam rysunek, ‘Adela na balkonie’, usiłował sprzedać w 2016 roku niemiecki dom aukcyjny Grisebach z wyceną 2,500 – 3,500 euro, https://polishartcorner.com/2016/11/02/bruno-schulz-1892-1942-4/. Praca została jednak zdjęta wtedy z aukcji chyba na skutek wątpliwości autentyczności jaka się wkradła po porównaniu do znanej pracy ołówkowej w zbiorach Muzeum Literatury Mickiewicza w Warszawie. Rysunek ten teraz wrócił z proweniencją mówiącą o odnalezieniu go w książce, jakiej właścicielem był ktoś w północych Niemczech. Gotów byłbym w to uwierzyć, gdyby pochodziła z domu rodziny Felixa Landau, tj. SS-mana kóry ‘opiekował’ się Schulzem w drohobyckim getcie lub rodziny oficera Karla Günthera, tj. SS-mana, który zastrzelił 19-go listopada 1942 roku bezbronnego Schulza idącego ulicą z bochenkiem chleba. Być może jest w tym trochę prawdy skoro tym razem cena rezerwowa podskoczyła już do 15,000 euro. Gdyby taka (moja ostrożnie wydumana?) proweniencja okazała się prawdą to wartość pracy otarłaby się o 100,000 euro. Warto pogrzebać w niemieckich życiorysach. Czy nazwa obecnego domu aukcyjnego na jakiś związek z nazwiskiem Karla Günthera o jakim wyżej?

Not sold

Lot 314. Schulz, Bruno 1892 Drohobycz, Österreich-Ungarn – 1942 Drohobycz, Polen. Poetische Szene mit Akt. Mischtechnik (Tusche, Kohle, Graphit) auf grauem Papier. Wohl 1930er Jahre. In Tusche signiert und nicht vollständig lesbar datiert u.re.; in Blei signiert u.li. Im Passepartout. 29,8 x 21 cm; PP 49,5 x 39,3 cm. Eckabrisse o. und u. re. Vormals drei Ein- und Abrisse o.li., diese hochwertig restauriert. Prov.: Privatbesitz Norddeutschland, dort im Nachlass in einem Buch unrestauriert aufgefunden, Kunsthandel Norddeutschland, Kunsthandel Dresden Wie ein roter Faden zieht sich das Bildmotiv des weiblichen Aktes durch das zeichnerische und druckgrafische Werk von Bruno Schulz. In möglichst spannungsvollen Kompositionen – als Kontrapart zu einer bekleideten Personengruppe, als Gesprächspartner in absurder Situation oder als Objekt sinnlicher Begierde wird der Akt besonders häufig zum zentralen Bildgegenstand. Auch hier ist der Charakter diskussionswürdig – inmitten einer desinteressierten Personengruppe strahlt die helle Figur und wird dennoch vom Umfeld nicht beachtet. Stattdessen scheinen sich die bleiernen Blicke der Umstehenden auf ein Ereignis in einiger Distanz unterhalb der Gruppe zu richten, so dass die Vermutung nahe liegt, die Szene spiele auf einem Balkon oder einer Terrasse. Die karikatureske Absurdität der Szene rückt die Komposition in vergleichbare Nähe zu weiteren Skizzen Schulzes, die das poetische Spiel mit Realitäten und Surrealitäten thematisieren. Vgl. hierzu z.B. “Phantastische Szene in Drogobytsch”, Bleistiftzeichnung, In: Bruno Schulz. Das Götzenbuch (Xiega Balwochwalcza). Zum Druck vorbereitet und mit einführenden Worten versehen von Jerzy Ficowski, Warschau [1988], S. 124, Nr. 9. Reserve 15,000 euro. Dresdener Kunstauktionshaus Günther. 03/28/20

Eleonora Spleszyńska Kotwicz – Onichimowska (1869 – 1962)

Eleonora Spleszyńska Kotwicz – Onichimowska. Martwa natura, 1891

Martwa natura opisana jako ‘prawdopodobnie polskiego malarza’. Sygnaturę ‘S. Spleszgiorka’ można śmiało przeczytać i przetłumaczyć na E. Spleszyńska. Olej Eleonory Spleszyńskiej a później Eleonory Spleszyńskiej-Kotwicz Onichimowskiej został wytropiony i sprzedany za 500 euro (hammer) z wyściową ceną 200 euro. Malarka mało znana i występuje w literature głównie jako Onichimowska. Bardzo dobrze namalowany portret przedstawiający jej męża znajduje się w Muzeum Narodowym w Warszawie.

Onichimowska-Spleszyńska, Eleonora. Portret Bolesława Onichimowskiego, olej; płótno; 142 x 101 cm. Muzem Narodowe w Warszawie

Znacznie gorzej namalowany portret kobiety był sprzedany na Litwie (poniżej).

Eleonora Spleszyńska Kotwicz – Onichimowska. Portret kobiety, 1904, olej, płótno, 63,5 x 49,5 cm

Wracając do aukcji to zaskoczyła mnie i zastanowiła ta bardzo dobrze namalowana martwa natura z owocami, datowana na rok 1891, jaka powstała dopiero na początku kariery malarskiej tej artystki. Stąd moje wątpliwości, czy aby na pewno namalowała ją młodziutka Eleonora Speszyńska. Nie ma bowiem wiele materiału porównawczego i większość licytujących być może było zdanych jedynie na swoja intuicję. Niemniej, jeśli to rzeczywiście jest olej Spleszyńskiej to zakup nie był drogi a może to być ciekawy jako ‘conversation piece’ niezależnie od tego, że prac polskich artystek pędzla jest mało.

Lot 026070. S. Spleszgiorka, probably Polish painter, 19th/ 20th century, still life with fruit, good materiality, oil / painting cardboard, signed and dated 1891 upper left, minor traces of age, approx. 28.5 x 38.5cm, frame 44 x 53.5 cm. Reserve 200 euro. Henry’s Auktionshaus. 02/29/20. Sold 500 euro

Władysław Bakałowicz (1833 – 1903)

Władysław Bakałowicz. Musikstunde

Porównując do kompozycji Władyslawa Bakałowicza przedstawiających sceny z francuskich dworów królewskich ta praca wcale mnie nie razi. Można takim olejem cieszyć się o ile zdoła się go kupić po rozsądnej cenie. Cena estymacyjna 5,800 euro jest nierealna, nawet na polskie ceny.

Lot 101. Gemälde Ladislaus Bakalowicz 1831 Chrzanów – 1904 Paris “Musikstunde” u. re. sign. u. bez. Bakalowicz Paris Öl/Holz, 55 x 42 cm. Estimate 5,800 euro. Kunst- und Auktionshaus Wilhelm M. Döbritz. 03/14/20

Adolf Buraczewski (1881 – 1965)

Adolf Buraczewski. Geschwisterbildnis

Adolf Buraczewski był architektem, grafikiem i mało znanym malarzem. Z moich obserwacji skłaniam się do wniosku, że architekci są zwykle takimi sobie malarzami. Jako przykład podam Zygmunta Vogla, z ‘malarni’ Stanisława Augusta Poniatowskiego, którego prace są rysunkowo bez skazy ale zimne w odbiorze. Już lepiej być aktorem i malarzem (Salaburski) lub śpiewakiem i malarzem (Ochman), choc i tak wtedy chyba percepcja odbiorów będzie mieszana i sukces na rynku taki sobie. Buraczewski namalował dwójkę dzieci i odbieram tę dużą rozmiarami pracę jako fotografię na płótnie bez pokazanych indywidualnych cech dzieciaków. Porównując do najlepszych artystów malujących dzieci (np. Boznańska) praca ta wypada na prawdę słabo. Już lepiej byłoby gdyby właściciele jej nie sprzedawali bo może to być jakaś pamiątka rodzinna z okresu międzywojennego. Praca jest sztywna, chciałoby sie zobaczyć to rodzeństwo być może z zabawkami, uśmiechnięte i nie z pustym tłem. A może Buraczewski namalował ten obraz na podstawie fotografii?

Lot 110. Gemälde wohl Adolf Buraczewski 1881 Zimodry – 1965 Warschau “Geschwisterbildnis” u. re. sign. Buraczewski Öl/Lwd. (doubl. u. restaur.), 109 x 73 cm. Estimate 1,000 euro. Kunst- und Auktionshaus Wilhelm M. Döbritz. 03/14/20

Leopold Nowotny (1818 – 1870)

Leopold Nowotny. Damenportrait, 1844

Malarz po raz pierwszy pokazuje się na moim blogu. Malował głównie obrazy o treści religijnej jakie znajdowały nabywców w kościołach, chyba rzymskich, bo tam glównie pracował od około 1844 roku. Jak podaje Słownik Artystów Polskich, malarz ten ożenił się z bratanicą kardynała Brunelli i to pewnie wyjaśnia sportretowaną. Moim zdaniem to jego włoska teściowa.

Lot 2126. Leopold Nowotny (1822-1870, polnischer Künstler), Damenportrait: Brustbild einer Dame in blauem Kleid, sehr feine Malweise, signiert (Signatur mit der für den Maler charakteristischen kleinen blauen Blume) und datiert 1844, Öl/Lwd, 65 x 47 cm. Reserve 250 euro. Auktionshaus Mars. 03/28/20. Not sold

Portret Izabeli Potockiej lub może Julii Potockiej

Portret XX Potockiej

Zapraszam osoby z niebieską krwią do dyskusji czy rzeczywiście jest to portret Izabeli Potockiej z domu Lubomirskiej (1755 – 1783) czy też może Julii Potockiej z domu Lubomirskiej (1764 – 1794) a może żadnej z nich. Dla porównania, portret z Izabeli z kolekcji wilanowskiej namalowany w 1779 roku przez Pomeo Batoniego oraz portret Juli pędzla Jana Chrzciela Lamiego z ok 1789 roku. Sam nawet nie staram się rozstrzygnąć tej zagadki bo mam krew zdecydowanie czerwoną.

ECOLE POLONAISE vers 1780. “Portrait présumé de la comtesse Potocka en buste au noeud bleu, blanc, rouge dans les cheveux”. Huile sur toile. 55,5 x 47 cm. (Quelques éraflures, rentoilage et restaurations anciennes). Cadre en bois doré à fronton à motif de noeud et branches de laurier. (Étiquette au dos avec ancienne attribution). Estimation: 1 200 – 1 800 €. ACTEON SENLIS. 03/22/20

Pompeo Batoni. Izabela Potocka jako Polyhymia, 1779

Jan Chrzciciel Lampi. Julia Potocka, ok 1789

Karol (Karl) Witkowski (1860 – 1910)

Karol (Karl) Witkowski. A rapt audience, 1890

Jakaś pomyłka domu Bonhams z datowaniem tej pracy na rok 1880. W tym czasie Karol Witkowski nie rozpoczął jeszcze nawet nauki w pracowni Matejki. Prawdopodobnie jest to praca namalowana w USA w 1890 roku; tak mówią mi moje oczy.

Lot 136. Karl Witkowski (Polish/American, 1860-1910). A rapt audience, signed and dated ‘KWitkowski/80’ (lower right), oil on canvas laid to board, 49.5 x 59.5cm (19 1/2 x 23 7/16in). Estimate £ 2,000 – 3,000. Bonhams. 03/24/20

Adam Styka (1890 – 1959)

Adam Styka. LAUNDERERS ON THE BANKS OF THE NILE

Prawdziwe prace Adama Styki i to te z najlepszego jego okresu muszą sporo kosztować. Droższe są jedynie jego oleje przedstawiające umizgujące sie pary orientalne o niepełnej garderobie pań. Trzeba jednak uważać bo sporo jest łudząco podobnych falsyfikatów w wykonaniu rodzimych artystów.

Lot 56. ADAM STYKA Polish 1890 – 1959. LAUNDERERS ON THE BANKS OF THE NILE, signed ADAM / STYKA lower left, oil on canvas, 60 by 73cm., 23½ by 28¾in. Estimate 20,000 – 30,000 GBP. Sotheby’s. 03/31/20

Ryszard Zając (1929 – 2016)

Ryszard Zając. Martwa natura z gitarą, 1964

Spora okazja bo za taką cenę wyjściową (360 euro) to można sobie jedynie kupić dobry współczesny plakat a nie pracę olejną dość popularnego współczesego malarza o bardzo rozpoznawalnym pędzlu (szpachli). Ryszard Zając malował portrety, krajobrazy przedstawiające głównie południowo-europejskie miasta oraz martwe natury i te ostatnie są moim zdaniem najciekawsze w jego twórczości. Zwykle jego martwe natury są malowane w konkretnym dominującym kolorycie i trzeba się dobrze przyglądać by dojrzeć zakodowane na płótnach detale. Ta konkretnie praca była już raz licytowana w Dorotheum w pażdzierniku 2019 i z wyjściową ceną 700 euro nie znalazła nabywcy. Tym razem można ją kupić za połowę tamtej ceny a trzeba pamietać, że w Polsce za podobne prace malarskie Ryszarda Zajaca trzeba zapłacić 6,000 – 10,000 złotych a są przypadki znacznie wyższe.

Lot 193-016314/0003. Ryszard Zając (Polen 1929-2016) “Ohne Titel“, signiert Ryza, datiert 64, Öl auf Leinwand, 65 x 81 cm, gerahmt. Opening 360 euro. Dorotheum. 03/04/20

Teofil Kwiatkowski (1809 – 1891)

Teofil Kwiatkowski. Portrait de Frédéric Chopin sur son lit de mort

Przyjaciel Chopina, który był obecny w momencie śmierci kompozytora. Kompozycję malarską wystawioną na aukcji w Christies’s Kwiatkowski powielał wielokrotnie na prośbę swoich przyjaciół i jako pamiątkę. Stąd też tę kompozycję (Chopin na łożu śmierci) można spotkać w wielu wersjach, każda jest nieco inna i każda jest ważna. [Christie’s mogłoby znaleźć lepszego tłumacza kaligraficznego pisma Kwiatkowskiego.]

Lot 63. TEOFIL KWIATKOWSKI (POULTOUSK 1809-1891 AVALLON). Portrait de Frédéric Chopin sur son lit de mort, signé et daté ‘Smicré Szopcá 1849./ T. Kwiatkowski’ (en bas au centre et à droite), graphite, aquarelle, rehaussé de blanc, 12,5 x 17 cm. (4 7/8 x 6 5/8 in.). Estimate 5,000 – 7,000 euro. Christie’s. 03/25/20. Sold $9,375.