Lot 48. Louis Marcoussis (1883-1941). Nature morte au verre et à la poire, vers 1920. Signé ‘marcoussis’ (en bas à gauche). Gouache sur papier / Gouache on paper, 22,3 x 41 cm / 8 ¾ x 16 1/8 in. Provenance: (probablement) Galerie Jeanne Bucher, Paris. Collection Annie et Jean Dalsace, puis dans la famille par descendance. Exhibited: (probablement) Paris, Musée des Arts Décoratifs, Les années ?25?, Art déco, Bauhaus, Stijl, Esprit nouveau, mars-mai 1966, p. 36, no. 50 (daté ‘vers 1923’; erronément décrit comme ‘huile sur toile’). Estimate 10,000 – 15,000 euro. Sotheby’s. 10/07/21

W Sotheby’s mamy obecnie na nadchodzących aukcjach dwie prace Louisa Marcooussisa (vel Ludwika Kazimierza Władysława Markusa). Jedną z nich jest akwarela, wyceniona na około 15,000 euro zaś drugą jest olej na papierze o estymacji 60,000 – 80,000 euro. Warto zauważyć, że nie wszystkie prace tego artysty dobrze się sprzedają i nie wszystkie w ogóle się sprzedają, nawet w Sotheby’s. Te najlepsze pochodzą chyba z wczesnego okresu kubistycznego. W Polsce zainteresowanie jego pracami jest umiarkowanie słabe. Klientów polskich chyba odstrasza brzmiące mało-polskie nazwisko, którym sygnował prace. O niebo lepiej sprzedają się w Polsce prace jego żony, Alicji Halickiej, choć i jej nazwisko też jest przybrane, lecz trzeba przyznać, że brzmiące już na swojską nutę. 

Akwarela Makcoussisa wyceniona jest w Sotheby’s zgodnie z tym co sprzedano tam około 20 lat temu. Podobnej wielkości akwarele, z około tego samego okresu, sprzedano w okolicach 15,000 euro. Zatem, żaden wzrost cen. Olej, tej drugi obraz, musi być droższy od akwareli i jest w tym przypadku ok. 4 razy droższy. Zastanawiam się jak zachowają się polscy handlarze i czy zainteresują się tymi pracami. Myślę, że guzik ich obchodzi Macousssis, bo zarobić się nie da w Polsce na jego pracach. Przykładowo, jego wczesna praca kubistyczna (1912-16 rok) sprzedana została w 2020 roku za $564,500, https://www.sothebys.com/en/buy/auction/2020/highlights-from-impressionist-modern-art-day-sale/nature-morte-au-damier-rhum-bass . Jednak, tę samą pracę sprzedano wcześniej, bo w 2014 roku za 245,500 funtów, tj. ok. $405,000. Zarobek ok. $ 160,000 na polskie warunki jest mały i trzeba w dodatku nań czekać aż 6 lat! Daje to w sumie jedynie 40% zysku/6 lat. Polskie domy aukcyjne i polscy handlarze nie mają takiej odporności by trzymać przez 6 lat pracę w zamrażarce i zyskać jedynie parę procent w skali roku. To nie jest ta polska dynamika. Poza tym nie byłoby o czy pisać o sztuce w polskich gazetach a w nich jedynie dozwolone, poprawne, i być może sponsorowane tytuły są typu: Ceny rosną fantastycznie, Cenowy wyścig rozpoczęty, Ceny na polskim rynku sztuki rosną w szalonym tempie. Dlatego myślę sobie, że kolekcjoner ma w tym przypadku wolną rękę i nie będzie miał konkurencji. Tyle, że nie będzie to polski klient. Polski handlarz i polski dom aukcyjny zainteresuje się Perseuszem Igora Mitoraja, czyli pewniakiem polskiego rynku, i do tego tematu ciągle wracam współczując tym samym oszukanym kupującym.

Lot 45. Louis Marcoussis (1883-1941). Nature morte à l’as de trèfle, vers 1912-16. Monogrammé ‘M’ (en bas à droite). Huile sur papier marouflé sur toile / Oil on paper laid down on canvas, 60,4 x 37,5 cm / 23 ¾ x 14 ¾ in. Provenance: Collection Annie et Jean Dalsace, puis dans la famille par descendance. Estimate 60,000 – 80,000 euro. Sotheby’s. 10/07/21

Born in Poland in 1883, Ludwik Kazimierz Wladyslaw Markus, known today as Louis Marcoussis, arrived in France in 1903. After having begun law studies in Warsaw and having studied at the Academy of Fine Arts in Warsaw, Marcoussis moved to Paris where he had a brief stint at the Académie Julian. That experience opened doors for him, including those of the Salon d’Automne in 1905.
That was when Louis Marcoussis, an acolyte of the Montmartre bohemian style, met his partner Marcelle Humbert and his friend Guillaume Apollinaire, who were also Polish expatriates. The latter also introduced him to Georges Braque and, later, Pablo Picasso, as both men were entering their “analytical” phase of cubism.
Encouraged by the two pillars of cubism ‒ Braque and Picasso ‒ Marcoussis was obviously also stimulated by Apollinaire, an unconditional proponent of this new kind of painting. The poet also praised the works of his compatriot, which were on display in the Section d’or of the Salon d’Automne in 1912.
For Marcoussis, 1912 was a landmark year in his life. His relationship with Picasso became increasingly complicated when the latter fell in love with Marcelle Humbert.
When Marcoussis met Alice Halicka, the woman who would become his wife in 1913, the artist began work on this composition, tinged with cubism as seen in its complex overlapping of rectangular and other polygonal forms.
Although in Nature morte à l’as de trèfle, no table perspective disturbs the canvas, the playing cards, for their part, seem to refuse to bow to the characteristic deformation of cubism, seeming to align with great affinity with the cubism of Albert Gleizes and Jean Metzinger. Like these two and the other painters of the so-called Puteaux group ‒ centred around Marcel Duchamp and Jacques Villon ‒ Marcoussis was interested in mathematical theories of proportions as well as in the “golden ratio” of the Greek mathematician Euclid.
While this painting attests to the rise of the Cubist movement in Europe before the start of the World War I, it is all the more important because Marcoussis painted very few Cubist works. The artist, who joined the French army when war was declared, did not resume painting until 1919, when Cubism entered its late Mannerist phase. Marcoussis was, however, one of the rare contemporaries whom Braque and Picasso, both proud and often contemptuous pioneers of Cubism, admired and respected.