Düsselforfer Auktionshaus – poloniki

Lot 1866. Kossak, Wojciech von 1857 Paris – 1942 Krakau Araber mit Pferd. Signiert. Öl/Papier/Malk., 22 x 38 cm. Starting €800. Dusseldorfer Auktionshaus. 11/26-28/26

Otrzymałem w ostatnich dniach kilka listów dotyczących niemieckiego domu aukcyjnego Dusseldorfer Auktionshaus. W jedych z nich korespondencji pytają generalnie co myślę o tym domu aukcyjnym zaś w innych dopytują konkretnie o prace zawarte w bieżącym listopadowym katalogu.

Od wielu lat przeglądam katalogi tej firmy i zdarzało się, że moi znajomi kupowali w nim drobiazgi, jak również ja chyba w dalekiej przeszłości coś u nich mogłem kupić.

Pierwsza rzecz jak narzuca się to niskie ceny wyjściowe obiektów tam wystawianych. Oceniam to jako chwyt marketingowy by przyciągnąć jak najwięcej zainteresowanych, liczących na okazyjny zakup. Większość małych firm ma swoje podejście pod kątem cen wyjściowych i wycen. Moim zdaniem, w przypadku typowych prac, najlepszym podejściem jest wycena odzwierciedlająca ceny rynkowe z ostatnich kilku lat. To jednak wymaga sporej pracy i wiedzy ze strony pracowników. Dusseldorfer wybrał opcję niskich cen i w dodatku (chyba) bez cen rezerwowych. Przy takim podejściu łatwo jest ukryć zepsuty towar licząc na zaintesowanie mało zorientowanych klientów. Czy widziałem i czy widzę falsyfikaty w katalogach tej firmy? Oceniam subiektywnie, że były i są. Jest to oczywiste bo nie ma firm zagranicznych czy też firm polskich  w których falsyfikaty by się nie pojawiały.

Czy pracownicy Dusseldorfer Auktionshaus przykładają się do swojej pracy by rozwiać wątpliwości klientów w kwestii autentyczności? Wydaje mi sie, że nie. Znam wiele przykładów o lakonicznym zbywaniu pytań. Jedne z czytelników napisał mi kilka dni temu:

„(…) moja historia jest bardzo krótka … zadałem im kilka pytań o konkretny obiekt co skończyło się zablokowaniem mojego konta…kiedy do nich zadzwoniłem … zdenerwowany jegomość powiedział mi że są domem z wieletnim doświadczenie i że jak piszą że autorem jest ten i ten autor to tak jest… a skoro mam wątpliwości to niech zrezygnuje z udziału w aukcji( trudno zrezygnować kiedy ma się już zablokowane konto!).(…)”

Gwoli sprawiedliwości, pytania o dodatkowe fotografie są zwykle dość dobrze tam spełniane a kwestia oceny autentyczności to odpowiedzialność, moim zdaniem, również kupującego. Inna rzecz, gdy po zakupie i dostarczeniu pracy do domu, klient stwierdza, że kupił ordynarny falsyfikat a mając potwierdzenie znanego w Polsce eksperta domaga się stamtąd zwrotu pieniędzy. Dość ciekawy przypadek na tym tle był niedawno (chyba mniej jak rok temu) przedmiotem sporu sądowego w Niemczech pomiędzy polskim klientem a Dusseldorfer Auktionshaus. Sąd niemiecki podjął decyzję (jest zaskarżalna lecz nie wiem czy doszło do jej zakarżenia), że dom aukcyjny jest jedynie pośrednikiem pomiędzy sprzedającym a kupującym i nie musi znać się czy dany obiekt jest autentyczny czy też nie. Taka interpretacja otwiera szerokie drzwi innym niemieckim domom aukcyjnm. A co będzie, gdy polskie domy dowiedzą się o takiej interpretacji prawa i spróbują przenieść na polskie tereny?

Jak widać, trzeba być bardzo ostrożny w podejmowaniu decyzji zakupu w Dusseldorfer. Są oczywiście poloniki prawdziwe ale i były i są bardzo wątpliwe. O tych wątpliwych pisałem stosunkowo niedawno. Było o pracy Leonarda Winterowskiego (https://polishartcorner.com/2026/04/07/leonard-winterowski-1868-1927-w-dusseldorfer-auktionshaus/), było o pracy Wacława Pawliszaka (https://polishartcorner.com/2026/04/24/waclaw-pawliszak-1866-1905-kolejne-cyganstwo-z-dusseldorfer-auktionshaus/). Obie te prace zapewne sprzedano i teraz będą zaśmiecały ściany w domach czy w polskich galeriach.

Myślę, że Dusseldorfer Auktionshaus został uznany za ‘łatwy’ dom aukcyjny dla polskich hanlarzy fałszerstwami i prace tego typu były i są im dostarczane z polskich terenów. Inna sprawa, że Dusseldorfer na taką politykę chyba się zgadza, czerpiąc zyski ze sprzedaży i macha na resztę ogonem.

Jak sytuacja przedstawia sie w obecnym, listopadowym katalogu? Wydaje mi się, że bardzo podobnie do poprzednich.

Obraz Wojciecha Kossaka, przedstawiony na górze tego postu, pewnie jest falsyfikatem, choć w katalogu przypisano go temu malarzowi. Bardzo intesujące jest nieoczekiwane datowane tej pracy na rok 1831. Taka pomyłka u Wojciecha?

Duża niestaranność u fałszerza, abstrahując od niepodobnego do Wojciecha pędzla. Jednak ten obraz wisi w katalogu i założę się, że znajdzie się na niego kupiec bo teraz chyba wydano nakaz w Polsce, że w każdym domu musi wisieć ‘Kossak’, zwłaszcza Wojciech lub Jerzy. Ci zaś nadal dwoją się troją by podołać zamówieniom.

Na marginesie fatalnych pomyłek fałszerzy przypomina mi się sytuacja pojawienia sie ok 20 lat temu w katalogu Bonhams dużej akwareli Juliana Fałata przedstawiającej zimową scenę z polowania. Praca była niezła, brakowało jej proweniencji. Udało mi się przekonać Bonhams do wycofania pracy po wyjaśnieniu, że słowo „Nieświesz” występujące obok sygnatury winno być zapisane jako „Nieśwież”.

Patrząc na obecny katalog Dusseldorfer pod kątem poloników krzywią mi się czasami oczy. Warto uczulić potencjalnych kupujących, że potrzebna jest bardzo krytyczna kwerenda. Mamy tę przewagę nad każdym domem aukcyjnym, że nie musimy u nich niczego kupić. Fuksy na rynku zdarzają się ale bardzo rzadko. W większości przypadków obiekt wyglądający na ‘okazję’ okazuje się pomyłką. Jeśli jednak doszło do zakupu i koszty były nieduże (dla jednego małe dla drugiego duże)  to na takiej pomyłce można się czegośc nauczyć i wykorzystać utratę pieniędzy by nie powtórzyć błędu w przyszłości.

Generalnie radzę przeglądać katalogi firmy Dusseldorfer Auktionshaus, lecz z wielką nieufnością. Zawsze trzeba odsiewać ziarna od plewów.

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Charging Trumpet, 1919

Lot 78. VON KOSSAK Wojciech, 1857–1942. Charging Trumpet, 1919; oil on thin cardboard, signed and dated lower left, on the back of the mounting a label from the DESA Gallery in Warsaw 51x41cm. Estimate €2,000 – 3,000. Rossini. 07/01/26

Prac rodziny Kossaków ngdy nie zabraknie na rynku. Ten bardzo szkicowo namalowany Trębacz, z 1919 roku, został kupiony w Desie jeszcze za czasów parcianego socjalizmu gomułkowskiego.

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. The reunion, 1927

Lot 40. Wojciech Von KOSSAK (1857-1942). The reunion, 1927. Oil on board. Signed and dated lower right. 53 x 43.5 cm. Label of the manufacturer Robert Jahoda in Krakow on the back of the frame. Estimate €3,500 – 4,500. Druot Estimation. 04/10/26. Sold €7,000

Co to będzie, gdy już wszystkie prace Wojciecha Kossaka z aukcji zagranicznych znajdą się już w Polsce? Jest ich nadal wiele, są prawdziwe i fałszywe, są słabe i są bardzo dobre, choć w większości są to repliki (np. ułan napoleoński stojący obok konia – poniżej pokazany – ma więcej replik niż ja włosów na głowie). Jedna z obecnych prac była oprawiona w zakładzie Roberta Jahody, sławnego z niezwykle starannych opraw książek. Niektóre książki przez niego oprawione warte są więcej od niejednego obrazu Kossaka. Na innej pracy znajduje się pieczęć z czerwonego laku z odciśniętym herbem rodzinny (Kos). Najlepszej i nadroższej z nich (nierealna wycena do €22,000) znajdziemy fotografię repliki w albumie Kazimierza Olszańskiego.

W sumie dziwi mnie ten zapał do przepłacania bo np. praca z okresu napoleońskiego z ułanem pykającym fajeczkę przy moście miała ogromną liczbę replik (sprzedana za €7,800). Słaba praca z polskim ułanem obłapiającym wiejską dziewczynę w pobliżu stogu siana (powyżej) na jedną zaletę o której pisałem, czyli nalepkę Jahody (obraz sprzedany za €7,000). Cieszy mnie obecność tego niezwykłego patriotyzmu wypływającego z obrazów Wojciecha Kossaka lecz czy będzie nadal trwało i oddziaływało na kolejne pokolenia, gdy obecne starsze pokolenie kolekcjonerów jego prac odejdzie?


Wojciech Kossak. Polish lancier of the Imperial Guard standing beside his horse

Lot 61. Wojinch Kossak, oil on canvas, Polish lancier of the Imperial Guard standing beside his horse, in the background Napoleon and his staff on a bridge; gilded frame; 94 x 61 cm. Estimate €800 – 1,200. Thierry de Maigret. 04/10/26. Sold €7,800


Wojciech Kossak. Polish cavalry on the Baltic Sea

1205. Kossak, Wojciech 1857 Paris – 1942 Krakow. Polish cavalry on the Baltic Sea. Signed. Oil on canvas/painting, 50 x 70 cm. Wax seal on the reverse. Starting €1,000. Dusseldorfer Auktionshaus. 05/09/26. Sold €7,500


Wojciech Kossak. An Uhlan and an officer from the time of the Napoleonic Wars, 1930

Lot 521. Wojciech (Adalbert) von Kossak (Paris 1857–1942 Krakow). An Uhlan and an officer from the time of the Napoleonic Wars, signed and dated Wojciech Kossak 1930, oil on canvas, 65 × 77 cm, framed. Estimate €13,000 – 22,000. Dorotheum. 04/29/26. Withdrawn

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Mädchen, das einem Ulanen einen Wasserkrug reich, 1913

Lot 58. Kossak, Wojciech (1857 Paris – 1942 Krakau). Mädchen, das einem Ulanen einen Wasserkrug reicht. 1913. Öl auf Leinwand. 90 x 67 cm. Rechts unten signiert und datiert. Gerahmt. Mit Gutachten von Adam Konopacki von 1993. Estimate $12,000. Quentin. 04/25/26. Sold €14,000

Ciekawy do analizy obraz Wojciecha Kossaka. Niemiecki Auktionhaus Quentin nie podaje skąd ten obraz wziął się u nich na rynku ale zastrzega, że musi być prawdziwy skoro posiada certyfikat autentyczności samego p. Adama Konopackiego, wystawiony w 1993 roku, czyli u zarania powstania polskiego aukcyjnego rynku antykwarycznego. Warto zwrócić uwagę, że obraz ten jest dość wcześny (1913 r.), spory wymiarami oraz, że jest sygnowany przez artystę drukowanymi literami. Tym sposobem Wojciech Kossak sygnował ważne swoje prace, zazwyczaj dobrze wypracowane i stawały się one w późniejszym okresie wzorcami do powstania autorskich replik.

Przy odrobinie wysiłku można odszukać ten obraz na aukcji na polskim rynku. Był on licytowany w Desie Unicum, w 2018 roku (https://desa.pl/en/art-auctions-results/modern-and-interwar-period-art/wojciech-kossak/girl-serving-jug-to-soldier/). Został tam miernie sprzedany, bo warunkowo za zaledwie 35,000 złotych. Desa z nieznanych względów nie wspominała o certyfikacie p. Konopackiego. Zastanawia ta słaba sprzedaż w czasie, gdy prace Kossaków „są lepsze od złota” (cytat chyba z artykułu p. Miliszkiewicza).

Inna sprawa warta zauważenia to obecność wielu replik tej pracy. W zasadzie, również praca z obecnej aukcji jest repliką. Znany jest bowiem dużo wcześniejszy olej Wojciecha Kossaka, datowany w 1907 roku (Ulan i a dziewczyna, poej/tektura, 49 x 49 cm, signed lower left: ‘Wojciech Kossak | 1907’), sprzedany  w Desie-Unicum w 2015 roku za 45,000 złotych (!), oraz maleńki gwasz z 1908 roku (Ułan i dziewczyna, 1908, akwarela, gwasz, papier, 22,3 x 13,3 cm, sygn. p.d.: Wojciech Kossak | pannie Rostkowskiej | 1908), sprzedany w Polsce w 2021 roku za równowartość ok €9,900.

Znanych jest mi również kilka innych replik, datowanych po 1913 roku. Zatem, co sprawia, że obraz z obecnej niemieckiej aukcji (via Desa-Unicum) jest obarczony jakąś stygmą, pomimo pozytywnej opinii p. Konopackiego? Obraz ten na fotografiach wygląda bardzo porządnie.


Wojciech Kossak. Ułan i dziewczyna, 1907


Wojciech Kossak. Ułan i dziewczyna, 1908

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Soldiers on horseback in the snow, 1928

Lot 120. Wojciech VON KOSSAK (1857-1942). Soldiers on horseback in the snow. Oil on cardboard. Signed lower left and dated 1928. 47 x 67 cm. unframed (missing and cracked) Provenance: Family heirloom. Estimate €3,000 – 5,000. Millon. 03/23/26. Sold €4,700

Dwaj polscy kawalerzyści prowadzą bolszewika włóczącego się przez śnieg w butach z łyka. Bardzo patriotyczny obrazek Wojciecha Kossaka nawiązujący do okresu wojny polsko-bolszewickiej. W Polsce prawie każda praca Jerzego i Wojciecha Kossaków nadal dobrze się sprzedaje, zwłaszcza z czasów wojny w 1920 roku.

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Soldiers on horseback, 1921

Lot 2115. Wojciech Adalbert Kossak (1856-1942). Soldiers on horseback, 1921. Oil on canvas. Signed and dated lower left: [something effaced] Wojciech Kossak 1921; 24″ H x 29.5″ W. Provenance: Private Estate, California. Estimate $8,000-$12,000. John Moran Auctioneers. 02/04/26. Sold $13,000

Sezon polowania na prace Kossaków w 2026 roku już rozpoczęty – dwa obrazy Wojciecha na aukcji w Kalifornii. Zarówno Wojciech jak i Jerzy Kossak, po wygranej wojnie Polski z bolszewikami w 1920 roku, produkowali dużą liczbę prac przedstawiających potyczki polskich kawerzystów z uciekającymi kałmukami na karłowatych konikach. Wiele replik malowali obaj artyści ale w przypadku tej patriotycznej tematyki można pochwalić ich działalność. Tego rodzaju prace mogły być pokazane dopiero po upadku PRL-u.

Drugi z obrazów, czyli Wesele krakowskie, było replikowane wielokrotnie, łacznie z pieskiem na pierwszym planie i kościołem na ostatnim, np. https://polishartcorner.com/2017/01/27/wojciech-kossak-1857-1942-16/


Wojciech Kossak. Wedding caravan, 1923

Lot 2030. Wojciech Adalbert Kossak (1856-1942). Wedding caravan, 1923. Oil on canvas. Signed and dated lower right: Wojciech Kossak / 1923; 27″ H x 39.5″ W. Provenance: Private Estate, California. Estimate $10,000-$15,000. John Moran Auctioneers. 02/04/26. Sold $16,000

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Winter Scene, 1929

Lot 2086. Wojciech Adalbert Kossak Polish, 1857-1942. Winter Scene, 1925. Signed and dated Wojciech Kossak/ 1925 (ll). Oil on board, 19 11/16 x 27 3/16 inches (50 x 69 cm). Provenance: Loring Gallery, Lawrence, New York. With a letter written in Polish from Dr. Lankau Jan affixed to the backing. Estimate $5,000 – 7,000. Doyle. 12/09/25. Sold $5,000

Dość niedbale namalowany przez Wojciecha Kossaka obraz z cyklu odwrotu wojsk napoleońskich z Rosji. Tę niedbałość (inni nazwą ją mistrzostwem pędzla) widać w szczegółach np. w położeniu sygnatury, drobnych szczegółów jak np. laska wiarusa prowadzącego konia urywa się w środku bo mistrz machnął na niej podłużną partię śniegu, konia lewo idącego lecz daleko mu do precyzji koni sprzed lat. Ten obraz wymagał dodatkowego orzeczenia artysty na kartce papieru przyklejonej z tyłu potwierdzający autentyczności podpisu oraz orzeczenia krakowskiego eksperta z lat 50-tych o całej kompozycji. Jak widać, obraz ten wyemigrował legalnie z Polski by obecnie zostać prawdopodobnie sprowadzonym do (być może) Krakowa. Tuląca się z zimna dziewczyna do oficera armii francuskiej to przedsmak marzeń jakie miały miejsce 150 lat później. Plan kompozycji udany moim zdaniem a replik nie przypominam sobie co nie oznacza, że ich nie ma.

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Parforcereiter mit Meute, 1898

Lot 1510. Kossak, Wojciech von 1857 Paris – 1942 Krakau. Parforcereiter mit Meute. Signiert. Datiert 1898. Öl/Lwd., 43 x 58 cm. Opening €2,000. Dussldorfer Auktionshaus. 11/29/25

Bardzo starannie namalowane przez Wojciecha Kossaka polowanie par force z okresu jego pobytu w Berlinie. Dussleldorfer Auktionshaus przyciąga jak zwykle klientów bardzo niskimi cenami wyjściowymi a ceny osiągnięte są zwykle 5-10 razy wyższe. Taka polityka tego domu aukcyjnego gwarantuje sprzedaż przawie wszystkich obiektów aukcyjnych. W odróżnieniu, Van Ham proponuje wysoko wycenioną dość pospolitą, powielaną wielokrotnie (również przez Jerzego) scenkę zimową samotnego kirasjera z odwotu wojsk napoleońskich. Dobrze jest przedstawić dwa obrazy tego malarza z różnych okresów by dostrzec różnice i móc pojąć właściwą decyzję.


Wojciech Kossak. In the Snow Storm, 1926

Lot 1209. KOSSAK, WOJCIECH 1857 Paris – 1942 Krakow. In the Snow Storm. 1926. Oil on canvas. 45 x 47cm. Signed and dated lower right: “Wojciech Kossak”. Frame: Framed. Provenance: Private ownership, Germany. Estimate €5,000 – 10,000. Van Ham. 11/21/25. Sold €6,000

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. SMOKE BREAK. RESTING SOLDIER AND HIS HORSES, 1932

Lot 2165. Wojciech von Kossak 1857 Paris – 1942 Krakow SMOKE BREAK. RESTING SOLDIER AND HIS HORSES. 1932 Oil on canvas, mounted on cardboard. 40 x 29 cm (f. 56 x 46 cm). Signed and dated lower left. Verso: Manufacturer’s label ”The Morilla Company, New York”. Partial retouching, early shrinkage cracks. Framed. Starting €2,600. Hargesheimer Kunstauktionen Düsseldorf. 09/12/25. Sold €2,600

Pachnie mi skunksem na milę albo i na dwie. Niemiaszki rozpoczęli jesienne polowanie na jelenia. Polecam Odpoczynek ułana z albumu Kazimierza Olszańskiego ale sporo było też autorskich replik, wcześniejszych i późniejszych.

Wojciech Kossak (1856 – 1942)

Wojciech Kossak. Soldiers with horses in the snow, 1921

Lot 1585. Wojciech von Kossak. Soldiers with horses in the snow, 1921, oil on cardboard; framed, 25,5 x 36 cm, signed and dated on the lower right: Wojciech Kossak / 1921, private collection, Vienna Estimate €3,000 – 6,000. Im Kinsky. 06/16/25. Sold €3,400

Do kompletu z aukcji w im Kinsky dwa małe oleje Wojciecha Kossaka. Walka bitewna na szable zasługuje na zatrzymanie się.


Wojciech Kossak. .The battle

Lot 1583. Wojciech von Kossak.The battle, on cardboard; framed, 24 x 35 cm (cut-out), signed on the lower right: Wojciech Kossak, private collection, Vienna. Estimate €2,500 – 5,000. Sold €4,000