Zamiast wszechobecnych na rynku nudnych i powielanych ‘herbacianych róż na stoliku z figurką lub filiżanką’ Alfonsa Karpińskiego można delektować się niepowtarzalnym portretowym malarstwem tego artysty. Praca powyższa z wystawy krakowskiego TSP z 1914 roku.
Lot 79. Wojciech (Adalbert) Kossak (Paris 1857-1942 Krakau). Ein Kossake, signiert W. Kossak, mit polnischer Widmung”Dem alten Freund Edward Mycielski” versehen, Öl auf Holz, 54,5 x 45,5 cm, gerahmt (Rahmen beschädigt). Estimate 4,000 – 6,000 euro. Dorotheum. 09/07/23. Sold 15,000 euro
Na tym obrazie Wojciecha Kossaka specjaliści z Dorotheum widzą siedzącego na koniu Kozaka. Dorotheum ma w swojej strukturze również dział militariów i stąd wnoszę, że należy wystrzegać się ich specjalistów. Tym ‘Kozakiem’ jest oczywiście oficer Strzelców Konnych Gwardii Cesarskiej (formacja francuska a nie polska). Wojciech Kossak dedykował tę pracę swojemu przyjacielowi hrabiemu Edwardowi Mycielskiemu, politykowi z przełomu XIX/XX wieku a właściwie z pierwszej trzydziestki XX wieku o którym każdy może przeczytać w encyklopediach. Artysta dobrze znał rodzinę Mycielskich, bywał u nich, malował poszczególne osoby, sprzedawał im za grube pieniądze swoje obrazy by zgrywać pieniądze następnie u innych w karty i tak to życie artysty barwnie się kręciło. Obraz Wojciecha Kossaka będzie dopiero na wrześniowej aukcji. Ze względu na tę dedykację warto o niego powalczyć. Mamy za jedym zamachem dwie historyczne postacie: malarza i znanego polityka, który pochodził w dodatku z hrabiowskiego rodu. Myślę, że o ten obraz powinni się starać przede wszystkim noworysze (z angielska new rich), którzy zarobili spore pieniądze w ostatnich latach (np. na sprzedaży tekstyliów z Chin) a teraz mogą lub nawet chcą wejść na swoje salony z obrazem, by pochwalić się znaym ze słuchu artystą ale też otrzeć się o hrabiowską polską rodzinę. Sam obraz przedstawiający owego ‘Kozaka’ był oczywiście replikowany przez Wojciecha Kossaka a jedną z nich zamieścił Kazimierz Olszański w swoim albumie o artyście. Obraz jest dobry a jego wartość dodatkową stanowi ta dedykacja.
Próżno szukać na aukcjach czy w muzeach prac Jadwigi Gaszczyńskiej. Większość z nich podobno spaliła się w Powstaniu Warszawskim. Powyższa martwa natura była wystawiona w 1914 roku na wiosennej wystawie krakowskiego TSP.
Bardzo podobna praca Mieczysława Rakowskiego była w ubiegłym roku również w domu aukcyjnym Horta: https://polishartcorner.com/2022/05/31/mieczyslaw-rakowski-1877-1947-21/. Namur to malownicze belgijskie miasteczko w którym ten artysta mieszkał i poświęcił mu wiele swoich prac. Mieczysław Rakowski jest mocno niedoceniany w Polsce, co mnie bardzo zadziwia.
Lot 417. Mecislas RAKOWSKI École polonaise (1882-1947). Oil on canvas: View of Namur in 1945. Signed: M. Rakowski. Size: 70 x 80 cm. Estimate 1,000 – 1,200 euro. Horta. 09/12/23. Sold 1,900 euro
Jakość tego skanu jest podła i na pewno nie jest zbliżona do reprodukcji książkowej lecz to sprawa dla mnie drugorzędna. Obraz Wyczółkowskiego (by może jest Hala Gąsienicowa) został wystawiony w 1906 roku na wystawie Secesji w Wiedniu. Nie przypominam sobie abym go widział gdzieś ten obraz lecz zastanawia mnie co innego: dlaczego ten obraz znalazł się na wystawie Secesji? Z szacunkiem dla Wyczóła i Secesji
Patrycjuszka Franciszka Żmurki (ok 1900 r) była popularyzowana nawet w postaci pocztówek. Gdzie jest teraz?
Uczennica Stanisława Lentza. Obraz powyższy był prezentowany w 1922 roku – warto go szukać. Poniżej inny obraz Ireny Łuczyńskiej-Szymanowskiej będący w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie.
Fragment z książki “Stanisław Lenz” autorstwa Witołda Bunikiewicza (1922 r.)
Gdzie sie podział ten obraz? A na marginesie, chyba żaden ze współczesnych polskich krytyków nie potrafiłby napisać powyższe uwagi.
Na rynku widziałem jedynie trzy obrazy tego artysty i żadna z nich nie dorównuje portretowi Kobiety w czerni opublikowanemu przed ok 100 laty. Zenobiusz Cerkiewicz to artysta praktycznie nieznany.
Obraz Samuela Hirszenberga został wystawiony w warszawskim TZSP w 1909 roku pod tytułem Akord. Na opublikowanej w Tygodniku Ilustrowanym czarno-białej fotografii praca ta budzi podziw. Przypuszczałem, że obraz ten zaginął a jednak odnalazłem w katalogu aukcji we francuskiem Boisgrad-Antonini w 2010 roku z wycaną 3,000 – 4,000 euro. Kolorowa fotografia bardzo mnie zawiodła. Czy aby na pewno Akord i Kapłanka to ten sam obraz?
Polish Art Corner 