Day: 04/08/2026

Wilhelm Wachtel (1875 – 1942)

Posted by

0

Wilhelm Wachtel. Lighting the Sabbath Candles, 1919

Lot 19. WILHELM WACHTEL (POLISH, 1875-1942). ‘Lighting the Sabbath Candles’. 1919. Pastel on paper laid to board. Signed and dated lower right. Provenance: Sotheby’s, NY, “Important Judaica’. November 30, 2005. (lot 228); The Leah and Jakub Susskind Collection, Jerusalem. Tiroche Auction House, Herzliya, Israel, December 29, 2024. Property of a Coatesville, PA estate. Dimensions: Sight size: 19.50″ h x 15.75″ w. Frame: 27.625″ h x 23.875” w,. Estimate $1,000 – 1,500. Starting $500. Clarke Auction Gallery. 04/12/26

To ciekawy przykład znacznego spadku wartości pracy o charakterze religijnym, wykonanej przez dobrego artystę jakim był żydowski malarz Wilhelm Wachtel. Lighting the Sabbath Candles jest pastelem wykonanym w 1919 roku nawiązującym do religii judaistycznej. Obraz ten był już trzykrotnie licytowany w okresie ostatnich ok 20 lat. Po raz pierwszy pojawił się w katalogu Sotheby’s w 2004 roku (lot 228) z bardzo wyskoką wyceną $70,000 – 90,000 (jeśli nie jest ona pomyłką, lecz cytuję za ich stroną) i nie został sprzedany. Rok później, Sotheby’s wycenił tę pracę na $7,000 – 9,000 i sprzedał za $10,800. Praca ta wylądowała w Izraelu. Po upływie ok 20 lat, dom aukcyjny Tiroche sprzedał ją za $1,121. Obecnie, amerykański Clarke Auction Gallery gotów jest ją sprzedać za wyjściowe $500 (wycena $1,000 – 1,500).

Ten spadek wartości można dyskutować na wiele sposobów. Jednym z nich jest oczywiście religijny charakter tej pracy, o wąskim kręgu odbiorców. Być może obecna sytuacja polityczna związana z Izrealem i wyraźne odwracanie się, zwłaszcza europejskich elit politycznych, od tego państwa może mieć również znaczenie. Powstaje pytanie, czy zakup tej pracy w USA jest okazją czy też ją nie jest. Na tym tle przypomina mi się rozmowa, podsłuchana w dawnym salonie Desy na Placu Konstytucji w Warszawie ok 25 lat temu, gdy klient oferował właścicielowi (?) firmy na sprzedaż religijny obraz. O ile sobie przypominam, otrzymał brutalną odpwiedź by podarował ten obraz Kościołowi – nie sądzę by ta sytuacja zmieniła się obecnie. Na podobnym tle, nie spodziewam się wybuchu ekscytacji pracą Wachtela.

  • 3/18/2004. Estimate $70,000 – 90,000. Passed. Sotheby’s (lot 228).
  • 11/30/2005. Estimate $7,000 – 9,000. Sold $10,800. Sotheby’s (lot 261A).
  • 12/29/24. Estimate 1,200 – 1,600. Sold for $1,121. Tiroche (lot 198)
  • 04/12/26. Starting $500. Estimate $1,000 – 1,500. Clarke Auction Gallery (lot 19)

Bronisława Rychter-Janowska (1868 – 1953)

Posted by

0

Bronisława Rychter-Janowska. Girgenti-Sicily, 1913

Lot 1334. Rychter-Janowska, Bronislawa 1868 Krakow – 1953 Krakow. Girgenti-Sicily, 1913. Indistinctly signed. Titled on the reverse. Oil/painting, 50 x 70 cm. Starting €500. Dusseldorfer Auktionshaus. 05/09/26

Coraz częściej daje się zaobserwować zjawisko wysyłania prac malarskich polskich artystów, które nie sprzedały na aukcjach na aukcjach w Polsce, na inne rynki europejskie. W Polsce ‘obowiązują’ bardzo wysokie wyceny i oczekiwania wysokich wyników sprzedaży. Jednak, rynek w Polsce nasycił się w ciągu ostatnich 35 lat, euforia zakupów i zysków znacznie opadła i nic dziwnego, że szuka się innych rozwiązań. Kilka przykładów ’emigracji’ prac malarskich polskich artystów na aukcje zagraniczne podawałem stosunkowo niedawno. Nowym przykładem jest powyższa bardzo dobra praca Bronisławy Rychter-Janowskiej przedstawiającej ruiny świątyni Kastora i Polluksa oraz światyni Hery na Sycylii. Obraz ten dwukrotnie znalazł się na aukcji w Sopockim Domu Aukcyjnym (2025 i 2023) i nie został tam sprzedany przy wycenie ok €4,600 – 5,800) (np: https://one.bid/en/malarstwo-wspolczesne-bronislawa-rychter-janowska-1868-krakow-1953-tamze-dolina-swiatyn-w-agrigenti-na-sycylii-girgenti-1913-r/2869054).

Obecnie obraz ten znalazł się w Dusseldorfer Auktionshaus z ceną wyjściową €500. Zapewne zostanie tam sprzedany lecz nie spodziewam się osiagnięcia optymistycznych widełek oferowanych w SDA. Ten bardzo ciekawy kolorystycznie wczesny obraz Bronisławy Rychter-Janowskiej został już dwukrotnie ‘spalony’ przez SDA, co bardzo źle wpływa na przyszłe jego losy aukcyjne. Jednym z wniosków jakie można wysnuć z tej i podobnych sytuacji jest unikanie hurra-optymistycznych obietnic niektórych polskich domów aukcyjnych i ich wycen. Wygląda na to, że okres w którym euforia licytacji na polskich aukcjach prowadziła do kolejnych rekordów należy już do przeszłości, czego jednym z przykładów jest właśnie ta praca.

Bronisława Rychter-Janowska. Snowy landscape

Lot 17. Bronislawa Rychter-Janowska 1868-1953. Snowy landscape, signed lower right 68 x 100 cm, oil on canvas. Estimate €3,000 – 3,500. Cambi Casa d’Aste. 04/16/26