Tadeusz Ajdukiewicz ?TWO RESTING RIDERS WITH THEIR HORSES
Lot 2163. TADEUSZ AJDUKIEWICZ (attributed) 1852-1913. TWO RESTING RIDERS WITH THEIR HORSES. Oil on canvas. 47.5 x 70 cm (f. 57 x 79 cm). Signed lower right. Framed. Starting €2,000. Hargesheimer Kunstauktionen Düsseldorf. 09/12/25. Passed
Wygląda na to, że ekspert polskiego malarstwa znajduje się na żołdzie niemieckiego domu Hargesheimer Kunstauktionen Düsseldorf. Ekspert ten nie jest w stanie udowodnić, że obraz ten namalował Tadeusz Ajdukiewicz lecz cóż szkodzi określić attributed bo a nuż się go sprzeda? A może to mowa o Tadeuszu Ajdukiewiczu, który zmarł w 1913 roku? Należy sprawdzić czy ten ekspert jest ‘certyfikowany’ i czy na pewno ma pieczątkę.
Lot 179. Tadé (Tadeusz) MAKOWSKI (1882-1932). Enfants devant une cage, 1929. Encre et aquarelle. Signée en pied. 24,5 x 35,5 cm à vue. Cadre.
Provenance :
– Mes Laurin-Guilloux-Buffetaud, Hôtel Drouot, 23 mars 2001, lot 105.
– Selon le propriétaire, l’oeuvre proviendrait de la collection de Włodzimierz (Vladimir) Bugiel, dispersée au début des années 2000 par son fils, Jean Bugiel. La cage d’oiseaux revient fréquemment dans l’oeuvre de Tadé Makowski : dès 1920, dans Enfants devant la cage (reproduit dans Léon-Martin, Tadé Makowski, Paris, 1935, pp. 20-21), puis en 1929 dans Les Oiseaux de la collection Jean Aron (Léon-Martin, pp. 16-17), ainsi que dans Les Enfants devant la cage avec le canari, conservé au Musée national de Varsovie. Estimate 6 000/8 000 €. Ader. 09/30/25. Sold €24,000
Czas rozpocząć prezentację poloników zawartych we wrześniowym katalogu francuskiej firmy Ader. Pojawienie się na rynku nawet drobnej lecz prawdziwej, pracy Tadeusza Makowskiego to święto.
Wojciech Kossak. SMOKE BREAK. RESTING SOLDIER AND HIS HORSES, 1932
Lot 2165. Wojciech von Kossak 1857 Paris – 1942 Krakow SMOKE BREAK. RESTING SOLDIER AND HIS HORSES. 1932 Oil on canvas, mounted on cardboard. 40 x 29 cm (f. 56 x 46 cm). Signed and dated lower left. Verso: Manufacturer’s label ”The Morilla Company, New York”. Partial retouching, early shrinkage cracks. Framed. Starting €2,600. Hargesheimer Kunstauktionen Düsseldorf. 09/12/25. Sold €2,600
Pachnie mi skunksem na milę albo i na dwie. Niemiaszki rozpoczęli jesienne polowanie na jelenia. Polecam Odpoczynek ułana z albumu Kazimierza Olszańskiego ale sporo było też autorskich replik, wcześniejszych i późniejszych.
Lot 1594. Teresa Rudowicz Toruń 1928 – 1994 Krakau. Ohne titel. 1959. Öl und Collage auf Karton, auf Leinwand aufgezogen, 49×73,5 cm. Rückseitig auf der Leinwand von der Künstlerin signiert und datiert “59/14”. Estimate CHF 2,500. Kornfeld. 09/09/25. Sold CHF 2,800
Znana jest głównie jako autorka malarstwa, kolaży i asamblaży. Brała udział w wystawie 15 Polish Painters w MoMA w Nowym Jorku w 1961 roku jak również w dużo większej wystawie The Art of Assemblage wśród 144 artystów z całego świata w tymże muzeum i w tym samym roku. Kolaż Teresy Rudowicz z aukcji w szwajcarskim domu Kornfeld, opisany przez artystkę na odwrociu jako 14 obraz z 1959 roku, pochodzi ze stosunkowo wczesnego okresu jej twórczości i powinen zaintersować kolekcjonerów polskiej sztuki współczesnej.
Lot 1020. FRANCISZEK JOZEF KUCHARZYK (1880 – 1930) – “Altwienerin” – vergulde sculptuur in brons – gesigneerd – H: 24 cm. Estimate €100 – 200. DeWit. 08/24/25
Na stronach bloga pochodzącego z Rzepiennika Strzyrzewskiego, czyli miejsca urodzenia Franciszka Kucharzyka, pojawiła się udokumentowana informacja na temat daty śmierci tego rzeźbiarza. Do tej pory źródła podawały niepewny rok 1930, lecz obecnie mamy notatkę z gazety międzywojennej przesuwającą ten moment na rok 1937 (https://mojrzepiennik.blogspot.com/2024/07/franciszek-jozef-kucharzyk-niedoceniony.html). Sporo rzeźb tego artysty wypłynęło na rynek w ostatnich 15 latach i jedną z nich jest pokazany tutaj pozłacany(?) brąz przedstawiający młodą dziewczynę, określoną na napisie podstawy jako Altwinerin. Przypuszczam, że praca powstała przed wybuchem I wojny światowej. Franciszek Kucharzyk studiował a potem pracował głównie w Wiedniu. Jego nazwisko ulegało tam czasami zniekształceniu przez pracowników odlewni rzeźb – bywało przedstawiane jako ‘Kucharczyk’ innym razem jest to ‘Kucharzik’ a obecnie na rzeźbie mamy napis ‘Kuharzik’. W większości przypadków pisownia nazwiska jest jednak prawidłowa. W sumie, niewiele wiadomo o działalności tego artysty po zakończeniu I wojny światowej i warto pogrzebać bu dociec dlaczego przestał tworzyć po odzyskaniu przez Polskę niepodległości. Ciekawe, że w eseju “A History of Polish Art”, autorstwa Józefa Holewińskiego, wydanym w języku angielskim w 1916 roku w Londynie przez Polish Information Commitee, Franciszek Kucharzyk jest wymieniany (strona 41) jako jeden z ‘most gifted in sculpture‘ (książkę tę można łatwo odnaleźć w sieci i ściągnąć na własny komputer)
Co zatem było powodem (chyba) zupełnego braku akywności artystycznej Franciszka Kucharzyka w dwudziestoleciu międzywojennym?
Lot 1378. Moïse Kisling – Krakau 1891 – 1953 Sanary-sur-Mer – Ohne Titel. Versandkosten 1916. Holzschnitt auf Japan-Bütten, 29,8×45,5 cm, Blattgrösse Unten rechts vom Künstler in Bleistift signiert und datiert “Kisling 1916”, links nummeriert “9/50”. Zustand: Das Papier insbesondere an den Rändern leicht verschmutzt und mit Knittern, der Druck sauber in der Erhaltung. Estimate CHF 500. Kornfeld. 09/09/25. Passed
Odbitka oryginalnego drzeworytu wykonanego przez Mojżesza Kislinga w 1916 roku, przez niego sygnowana i numerowana. Dwa lata temu odbitka tego samego klocka, z osobistą dedykacją artysty została sprzedana dość nisko ale jej stan nie był najlepszy (https://polishartcorner.com/2023/03/28/mojzesz-moise-kisling-1891-1953-62/). W Polsce nadal bardzo często i stosunkowo drogo są sprzedawane w galeriach i domach aukcyjnych pośmiertne litografie prac Mojżesza Kislinga wydane na zlecenie syna artysty z napisem „Atelier Kisling” wraz z podpisem „Jean Kisling”. O ich znaczeniu i wartości warto zapytać Marca Ottawiego, eksperta twórczości tego artysty. Odpowiedź znam ale warto by i inni dowiedzieli się zanim rozważą zakup takiej litografii. Podobną sytuację mamy w przypadku najrozmaitszych limitowanych w nakładzie współczesnych litografii/wydruków bardzo cenionych i drogich prac Tamary Łempickiej pochodzących głównie z okresu międzywojennego. Przoduje w ich wydawaniu kolejne pokolenie pań ‘de’ Łempickich (chyba już wnuczki i prawnuczki) dorabiających sobie tą działalnością, żyjących z twórczości babci/prababci również na polskim rynku. Na rynku liczą się jedynie, jak powyższa, oryginalne odbitki prac Mojżesza Kislinga, przez niego wykonane i przez niego sygnowane, podobnie jak i te niezwykle rzadkie litografie Tamary Łempickiej z lat 30-tych XX wieku.
Lot 339. Jerzy Potrzebowski Polen 1921-1974. Hästdroska genom staden. Signerad Jerzy Potrzebowski. Olja på duk, 50 x 61 cm. Estimate 3.000 – 4.000 SEK (€ 270 – 360). Uppsala Auctions. 08/19/25. Sold SEK 11,000
Zaczarowana dorożka to temat powtarzany przez Jerzego Potrzebowskiego, zwykle o różnych kolorystykach i w różnych sytuacjach, choć dorożka na tle bramy to najczęstszy chyba motyw. Połączenie jego malarstwa z poezją nigdy jednak nie nudzi i wcale mnie nie dziwi, że jego twórczość cieszy się sporym zainteresowaniem. Jerzy Potrzebowski przeźył piekło niemieckich obozów koncentracyjnych
Jerzy Potrzebowski. Häst harvar åkern vid solrosorna, 1972
Lot 352. Jerzy Potrzebowski Polen 1921-1974. Häst harvar åkern vid solrosorna. Signerad och daterad Jerzy Potrzebowski 72. Olja på duk, 99,5 x 59 cm. God kondition. Rammått: 112 x 72,5 cm. Estimate 5.000 – 6.000 SEK (€ 450 – 540). Uppsala Auctions. 08/19/25. Sold SEK 13,000
Jerzy Potrzebowski. Jätte med tyngd genom landskap, 1972
Lot 348. Jerzy Potrzebowski Polen 1921-1974. Jätte med tyngd genom landskap. Signerad och daterad Jerzy Potrzebowski 72. Olja på duk, 81 x 73 cm. God kondition. Enstaka obetydlig rispa. Rammått: 84 x 76 cm. Estimate 4.000 – 5.000 SEK (€ 360 – 450). Uppsala Auctions. 08/19/25. Sold SEK 13,000
Louis Marcoussis (Ludwik Kazimierz Władysław Markus). La belle martiniquaise, 1912
Lot 404. Louis Marcoussis Warschau 1883 – 1941 Cusset. La belle martiniquaise, 1912, gedruckt 1924. Kaltnadel auf festem Velin mit Blindstempel “STAATLICHES BAUHAUS WEIMAR”, 28,7×22,2 cm, Plattenkante; 40×30 cm, Blattgrösse. Unten rechts vom Künstler in Bleistift signiert “marcoussis”, links nummeriert “103/140”. Provenienz Slg. Eberhard W. Kornfeld, Bern, rückseitig mit dem Sammlerstempel, Lugt 913b. Zustand: Blatt mit leichten Griffspuren, Ecken teilweise etwas bestossen. Rückseitig Montierungsreste. In sehr guter Erhaltung. Estimate CHF 18,000. Kornfeld. 09/11/25. Sold CHF 22,000
Nie sądzę by te dwie niezwylke rzadkie oryginalne odbitki prac Ludwika Markusa, postałe u zarania fascynacją artysty kubizmem, zainteresowały kolekcjonerów prac Jerzego Kossaka czy Adama Setkowicza. Jeśli jednak trafią na polski rynek sztuki (w co mocno wątpię) to czy również otrzymają dokumenty ‘potwierdzenia autentyczności’ wystawione przez polskich historyków sztuki zatrudnionych przez galerie lub domy aukcyjne?
Louis Marcoussis (Ludwik Kazimierz Władysław Markus). Guillaume Apollinaire
Lot 405. Louis Marcoussis – Warschau 1883 – 1941 Cusset – Guillaume Apollinaire. Versandkosten 1912-1920 Radierung, Aquatinta und Kaltnadel auf Arches-Bütten mit Wasserzeichen 49,3×27,8 cm, Plattenkante; 61,5×44 cm, Blattgrösse Unten links nummeriert “I/X (30)”, die Nummer “I” handschriftlich in Bleistift vermerkt Werkverzeichnis Milet 33/V (v. VI). Provenienz Slg. Eberhard W. Kornfeld, Bern, rückseitig mit dem Sammlerstempel, Lugt 913b. Zustand: Mit je einem hinterlegten Einriss am linken und oberen Rand, insgesamt in sehr schöner Druckqualität und Erhaltung Erläuterungen Das Blatt erschien im vorliegenden V. Zustand, herausgegeben von Camille Bloch, Paris, in gesamthaft 30 Exemplaren. Zehn Abzüge wurden römisch nummeriert, bei unserem handelt es sich um die Nummer “I” von “X”. Solange Milet konnte im Werkverzeichnis von sechs Bearbeitungszuständen vier nachweisen. Die Graphik ist ein frühes, bedeutendes Beispiel für Marcoussis’ Radierkunst. Estimate CHF 14,000. Kormfeld. 09/11/25. Passed
Józef Warnia-Zarzecki. Bildnis eines Mannes mit Fellmütze
Lot 875. Zarzecki, J. (19. Jh., polnischer Maler) – Charakterstarkes Bildnis eines Mannes mit Fellmütze, Öl auf Holztafel, unten rechts signiert “J. Zarzecki”, ca. 28,5 x 21 cm, kleine Retuschen, Kratzer, Goldstuckrahmen bestoßen, Gesamtmaße ca. 44 x 36,5 cm. Starting €400. Blank Auktionshaus. 09/13/25. Sold €1,000
Biografia Józefa Zarzeckiego pojawiła się już wcześniej na PAC z racji jego dość zaskakującego obrazu przedstawiającego uliczną scenkę biskupa rozmawiającego z żebrakami (https://polishartcorner.com/2022/03/05/jozef-warnia-zarzecki-1850-1925/). Ten wówczas tanio sprzedany obraz został oczywiście zatargany przez handlarza do Polski, gdzie chyba dużej kariery nie zrobił. Generalnie, twórczość malarska tego artysty jest mało znana w Polsce i jedynie garść jego obrazów jest pokazana w sieci. Niewielki wymiarami portret mężczyzny w czapce z aukcji w Niemczech dostarcza kolejnych informacji o wrażliwości i możliwościach pędzla tego artysty.
4466719. A silver jar, Judaica, Josef Sosnkowski, Warsaw 1878. Decoration with lion and filigree, among others. 6 x 6 cm, height 7 cm. Weight approx. 118 g. Reserve €120. Stockholms Auuktionsverk. 08/22/25. Sold €320
Punce
Sezon ogórkowy na antykwarycznym rynku poloników trwa w najlepsze i dlatego warto zająć się obecnie ostrzeżeniami. Pisałem wczoraj o falsach prac Mitoraja, kiedyś pisałem o falsyfikatach polskiego stebra i wracam obecnie do tego ostatniego tematu.
Dom aukcyjny Stockholms Auktionsverk, filia w Finlandii, wystawił niepozorny obiekt, opisany jako pudełko (jar) posiadający punce Józefa Sosnkowskiego. Józef Sosnkowski był probierzem warszawskim w czasie zaborów. Jego rosyjka wersja puncy, czyli “O.C” jest obecna na denku przedmiotu. Samo pudełko przypomina tzw. balsaminkę, czyli pojemnik na wonności stosowany w kulturze żydowskiej. Balsaminka została sztucznie chemicznie pokryta czarnym siarczkiem srebra co mogłoby sugerować jej ok 150 letni wiek. Obok puncy Sosnkowskiego mamy również puncę w owalu przedstawiającą głowę byka. Ta głowa byka to znak polskiego złotnika Cypriana Łabęckiego, działającego w latach 1880 – 1889 (wg. pracy Sławomira Bołdoka ‘Znaki na srebrze‘). Zatem, datowanie na puncy probierza (1878) nie pasuje do okresu działalności złotnika. Warto wrócić w tym momencie do kilku artykułów na PAC o fałszerstwach sreber, głównie cukiernic, na niekorzyść Cypriana Łabęckiego (https://polishartcorner.com/silver/). Było również o innych falsyfikatach mających identycznie sfałszowane punce Łabęckiego: https://polishartcorner.com/2024/02/18/falsyfikaty-sreber-cypriana-labeckiego-na-rynku-holenderskim/, https://polishartcorner.com/2024/06/12/raz-jeszcze-o-falszerstwach-polskich-sreber/. Jak można się zorientować, mamy do czynienia z tą samą ‘fabryką’ produkującą różne fałszywe wyroby, posługującą się tym samym zestawem fałszywych punc. Niektóre wyroby z tej fabryki świecą się nowością a niektóre są sztucznie postarzane. Jedna wspólną cechą jest to, że są to falsyfikaty.
Wyżej pokazana balsamimka na aukcji w Stockholms Auktionverks osiągnęła już cenę €120 a do zakończenia aukcji pozostało jeszcze kilka dni. Balsaminka jest wykonana bardzo topornie i ten wyrób nie ma nic wspólnego z dokładną robotą XIX wiecznych mistrzów złotników, którzy musieli zdać egzaminy cechowe by zostać dopuszczeni doi zawodu. Jak widać z przytoczonych przykładów proceder fałszowania musi się obecnie opłacać bo zawsze znajdą się osoby mając dobre mniemanie o swojej wiedzy – to ostatnie dotyczy nie tylko kupujących ale i ekspertów sprzedających w domach aukcyjnych.
Polish Art Corner 