Obraz Wojciecha Kossaka był nagrodą dla jednego ze zwycięzców Międzynarodowych Zawodów Konnych, które “…odbyły się w dniach 1-12 czerwca 1929 roku na terenie warszawskich Łazienek. Na zawody przyjechały ekipy z Czechosłowacji, Francji, Rumunii, USA, Węgier, Włoch i Polski. Konkurs o nagrodę Armii Polskiej im. Józefa Piłsudskiego odbył się 8 czerwca. Dokonano wówczas zmian, których celem technicznym była próba wytrzymałości i pewności jeźdźca. Z tego też powodu każdy zawodnik musiał odbyć próbę w dwóch nawrotach i każdorazowo na innym koniu. Suma punktów osiągniętych na obydwu przejazdach decydowała o zwycięstwie. Do przebycia było 18 przeszkód, wysokich około 1,30 m i szerokich na około 4,50 m; dystans około 940 m, szybkość 440 m/min, a norma czasu 2 min 15 sek. Zapisanych było 90 koni pod 45 jeźdźcami” (Jan Stanisław Wojciechowski, Międzynarodowe zawody hippiczne o nagrodę Armii Polskiej im. pierwszego marszałka Józefa Piłsudskiego w latch 1927-39). Zawody były również dobrze udokumentwane w ówczesnej prasie i znane są nazwiska zwycięzców.

Zastanawia mnie skromność tej nagrody dla zwycięzcy. Obraz Wojciecha jest OK ale nie jest ‘wybitny’ w porównaniu do pierwszej nagrody, nawet honorowej. Inna uwaga, Kossakowie malowali chętnie Piłsudskiego na Kasztance i i szybko je zbywali jako intratną fuchę (nie szalejmy jeśli w przyszłości na polskim rynku pojawi się kolejna wersja). Może dlatego ich prace były nabywane przez władze na różne nagrody. Obraz z tej aukcji nie był bowiem jedynym obrazem Kossaków zakupionym na nagrody różnych zawodów wojskowych czy organizacji paramilitarnych w II RP. Popieranie władzy bywa opłacalne. Generalnie, bardzo lubię obrazy zarówno Wojciecha i Jerzego Kossaków o ile są to dobre prace. Ten z obecnej aukcji jest tylko OK choć ma pewien smak drobnego wydarzenia historycznego związanego z rozwijającym się kultem Piłsudskiego.

Lot 144. Wojciech VON KOSSAK (1857-1942) – La Chevauchée du Maréchal Josef Pilłsudski – Huile sur carton signée en bas à droite et datée 1925 – H. 46,5 x L. 36,5 cm – (peinture écaillée et lacunes sur la bordure gauche) Cadre en stuc doré (accidents et manques) portant une plaque commémorative “Concours équestre international. Premier prix honorifique du Maréchal Josef Pilłsudski, Varsovie, juin 1929”. Estimation: 4 000 € – 6 000 €. Hotel des vented de Nimes. 08/01/24. Sold 5,900 euro

Porządna scenka rodzajowa Wojciecha Kossaka lecz nie zwala z nóg

Lot 737. Polen – Reitende Ulanen und die junge Wäscherin am Fluß, von Wojciech Kossak (1857-1942). Öl auf Leinwand (kleiner Riss, 5cm), rechts unten signiert “Wojciech Kossak 1923”, 58x72cm, rückseitig unleserliches Atelieretikett “..POZNAN…”, im Rahmen. Opening 2,000 euro. Auktionshaus Carlsten Zeige. 06/22/24. Sold 5,000 euro

Smutny to obraz i można dopowiedzieć sobie smutną wiadomość przekazaną przez kawalerzystę. Obraz niewątpliwie ma związek z wojną z bolszewikami (1920 rok namalowania) i były bolestne straty ludzkie po naszej stronie. Nie widziałem by ten temat powielał Wojciech Kossak i może powstał bardziej jako odruch serca niż do celów komercyjnych. Rynek ocenił wysoko te pracę (7,000 euro) i ja również mu się kłaniam.

Lot 38. WOJCIECH KOSSAK (1856-1942). The announcement by the soldier. Oil on board, signed and dated 1920 lower right. 41 x 50 cm. Framed. Estimate 3,000 – 5,000 euro. Aibo Art Auctions. 06/11/24. Sold 7,000 euro

Dwa zady końskie przyglądające się z zazdrością tym biorącym udział w polowaniu na szaraczki lub może lisy. Takie spojrzenie na polowanie było mało spotykane u Wojciecha Kossaka i może dlatego kupujący nie wiedzieli co zrobić z tym niedużym obrazem. Przeważył rozsądek.

Lot 6159. Kossak, Wojciech von — Sommerliche Parforcejagd. Öl auf Malkarton. 33,5 x 41 cm. Unten rechts signiert und datiert “Wojciech Kossak / 1930”. Estimate 4,500 euro. Bassenge. 05/30/14. Sold 3,500 euro

Bardzo dynamiczna gonitwa za bolszewikami pędzla Wojciecha Kossaka. Jeśli rzeczywiście napisał że tak zapamiętał wojnę 1920 to (z szacunkiem dla artysty) chyba zapamiętał z opowiadań innych bo ani on ani Jerzy Kossak nie zaciagnęłi się do wojska by walczyć z czerwoną zarazą. Obraz pierwszorzędny!

Lot 181. Wojciech KOSSAK (1856-1942). One of my memories of the Bolshevik War of 1920, 1927. Oil on canvas. Signed and dated lower left. Titled on the back. 57 x 70 cm. Estimate 5,000 – 7,000 euro. Ader. 05/16/24. Sold 9,950 euro

Kilka miesięcy temu napisałem odnośnie tej pracy: Niech ktoś spróbuje mnie przekonać, że tę pracę namalował Wojciech Kossak: https://polishartcorner.com/2023/10/28/wojciech-kossak-1856-1942-43/. Obraz wtedy sprzedano za $4,200. Na dzisiejszej aukcji pojawił sie po raz drugi (dlaczego???). Sprzedano go tym razem za $6,000. Powtarzam: Niech ktoś spróbuje mnie przekonać, że tę pracę namalował Wojciech Kossak

Lot 3848. KOSSAK, Wojciech (1856 Paris – 1942 Krakow). Cossack and mounted soldier. Oil on cardboard. Signed. Dated: 1920. 32 x 24 cm. Framed : 46 x 38 cm. Opening 2,000 euro. Wendl. 02/24/24. Sold 6,000 euro

Kompozycja Wojciecha Kossaka z żołnierzem na postoju wdającym się w pogawędkę z wiejską dziewczyna oraz koniem pijącym wodę z korytka powinna sie podobać. Bardzo swobodnie namalowana scenka rodzajowa.

Lot 2644. Kossak, Wojciech 856 Paris – 1942 Krakau, Adalbert von Kossak, “Junge Bäuerin und ein Soldat“, Öl/Lwd., pastoser Farbauftrag, breiter Pinselduktus, genrehafte Szene mit einem jungen Soldaden, er tränkt sein Pferd in einem Dorf und unterhält sich mit einer jungen Bäuerin, li. un. sign. u. da. 1929, Craquelé, ca. 69x56cm, RhG min. best. ca. 87 x 77cm, dazu zwei Bücher: Olszanski, Kazimierz, Wojciech Kossak, Wroclaw, Warszawa, Krakow…1976; Adalbert v. Kossak, Erinnerungen, Berlin 1913, Morawe&Scheffelt Verlag. Opening 3,000 euro. Auktionshaus Franke. 01/25/24. Sold 6,500 euro

Lot 611. Wojciech Horacy Kossak Polish, 1856-1942. The Charge of the Black Hussars. Signed V. Kossak and dated 1901 (lr). A gilt wooden label attached to the back is inscribed: Von Seiner Majestät dem Kaiser am 20ten Mai 1901 allerhoechst genehmigt (With the highest approval of His Majesty the Emperor on May 20, 1901). Oil on canvas, 19 3/4 x 29 5/8 inches (50.2 x 75.3 cm). Frame 24 x 34 3/8 inches (61 x 87.3 cm). The scene depicted is an encounter of Prussia’s legendary Black Hussars with Russian artillery during the Seven Years’ War, possibly during the crucial Battle of Zorndorf. Estimate $8,000 – $12,000. Doyle. 01/25/24. Sold $22,500

Pytają mnie czytelnicy o obraz Wojciecha Kossaka z nowojorskiego domu aukcyjnego Doyle. Męczą mnie a mogliby przecież sami pomęczyć się przeszukjąc strony Polish Art Corner i tam by go odnaleźli. Jest przecież wyszukiwarka i można odnaleźć dowolego artystę i ich płótna (ewentualnie rzeźby) z odbytych już aukcji. Jest tam też wpis o obecnym płótnie z Doyle, sprzedanym w 2017 roku za 7,000 euro w holenderskim Vanderkindere, https://polishartcorner.com/2017/10/01/wojciech-kossak-1857-1942-23/. Do aukcji jeszcze kilka dni a już widzę zapalenie czy napalenie wielu do nabycia tego obrazu. Czemu go nie kupiliście w 2017 roku? Było przecież blisko, o przejażdżkę samochodem do Holandii. Teraz cena będzie wyższa i dojdą spore koszta transportu z USA do Polski (może nawet do dwóch tysiączków dolarów). Czy to płótno jest aż tak ważne? Musi być ważne skoro to Wojciech Kossak!

Wojciech Kossak najął się w latach 1895- 1902 do malowania obrazów pod protektoratem cesarza Niemiec i Prus, Wilhelma II, który razem z Bismarkiem byli znanymi polakożercami. Kajzer płacił Wojciechowi dobrze a jak wiadomo pecunia non olet. Artysta wsród wykonanych kilkudziecięciu prac nawiązujących do historii pruskiej armii namalował trzy duże płótna, które dekorowały w 1901 roku salę kasyna oficerskiego w Gdańsku. Jednym z nich był obraz o wymiarach 2 m 70 cm x 3 m 40 cm o nazwie Bitwa pod Jägersdorf 30 VIII 1757. Kossakowi prasa wypominała i krytykowała jego służenie Niemcom w momencie prowadzenia antypolskiej polityki przez rząd w Berlinie pod berłem kajzera.

Wojciech Kossak opamiętał się dopiero w 1902 roku gdy cesarz wygłosił w Malborku do swoich rodaków brutalna mowę w stosunku do poddanych mu Polaków mówiąc „Wzywam was wszystkich, rycerze zakonu niemieckiego do świętej wojny z polską bezczelnością i sarmacką butą”. Rok wczesniej miał miejsce strajk polskich dzieci we Wrześni, od lat trwały też ‘rugi pruskie’.

Płótno Wojciecha Kossaka, znakomitego batalisty widzimy na fotografii w sali gdańskiego kasyna.

Artysta wykonał też kilka mniejszych replik tego płótna i jedną z nich sprzedaje dom aukcyjny Doyle. Inną replikę posiada podobno Muzeum Narodowe w Lublinie.

Wojciecha Kossaka cenimy jako malarza, sczególnie batalistę, ale czy cenimy go jako człowieka dość zazdrosnego o swoją sławę, obsmarywującego (obsrywającego) w lisatch swoich kolegów po fachu (np. nazywającego Jana Stykę ‘małpą’, zawsze bardzo negatywnie o Fałacie), piszącego wciąż o pieniądzach, zarabiającego duże pieniądze ale też wydającego jeszcze więcej na karty i kobiety (kochanki), malujacego szybko i sprawnie by spłacać zaciagnięte weksle u Żydów, etc. Pobyt artysty w Berlinie i praca na zlecenie cesarza to bardzo dobry artystyczny jego okres ale zły dla jego wizerunku. Stąd też, niewiele mnie obchodzi Bitwa pod Jägersdorf ale nie wnikam w gusta i oceny innych.

Niech ktoś spróbuje mnie przekonać, że tę pracę namalował Wojciech Kossak

Lot 3663. KOSSAK, Wojciech (1856 Paris – 1942 Krakau). Kosake und berittener Soldat. Öl auf Karton. Signiert. Datiert: 1920. 32 x 24 cm. Gerahmt : 46 x 38 cm. Breiter neuwertiger Profilrahmen. Partiell Craquelé. Opening 2,000 euro. Wendl. 10/28/23. Sold 4,200 euro

Wojciech Kossak miał swoj dzień we francuskim Millon. Porządna i spora wymiarami praca. Trudno jest mi się do czegoś przyczepić. Prawdopodobnie jest reminiscencja z walki i pogoni za bolszewikami w 1920 roku.

Lot 6. Wojciech VON KOSSAK (1857-1942). Soldats Polonais. Réalisé en 1921. Huile sur toile 60,5 x 86 cm. Signé en bas à droite “Wojciech Kossak 1921”. Au dos les inscriptions manuscrites sur le revers de la toile “71/2 Sliwinski Bag W 3/4”. Estimate 8,000 – 10,000 euro. Millon. 10/24/23. Sold 9,000 euro