Lot 289. Jan Stanislawski 1860 Olszana (Ukraine) – 1907 Krakau. Landscape. Signed lower left. Oil on cardboard. 16 x 22.5 cm. Minor damage to frame (24 x 30.5 cm). Ausstellung: “TRWAJ NATURO JESTES PIEKNA! (Stay nature, you are beautiful!)”, exhibition at the District Museum Rzeszów, July – October 2020, page 43, number 34. Estimate €10,000 – 12,000. Neumeister. 03/25/26

Wszystkie te trzy prace, opisane jako autorstwa Jana Stanisławskiego, określam jako wątpliwe. Mógłbym napisac ostrzej, bezpośrednio, ale nie warto mi wdawać się w pyskówki i straszenie procesami. Moim zdaniem, jest wiele poszlak sugerujących autorstwo nie-Jana Stanisławskiego. Nie wystarczy dopisana drukowanymi literami sygnatura z jego imieniem i nazwiskiem.

Neumeister schodzi powoli na psy. Przyjęcie tych dwóch kartoników na aukcję z ceną wyjściową €10,000 świadczy o braku wiedzy ich pracowników, braku krytycznego myślenia, braku krytycznego patrzenia, mocnej konieczności wybrania się do okulisty. Na rynkach zagranicznych (pewnie też na pchlich jarmarkach w Polsce) wiele jest podobnych jakości prac wystawionych na sprzedaż. Można ekscytować się odnalezieniem nazwiska bez patrzenia na całość pracy. Neumeister podpiera się w swojej ocenie autentyczności faktem wystawienia obu prac na wystawie w Rzeszowie oraz ich obecnością w katalogu wystawy. Katalog tej wystawy jest w 100% prawdziwy, łatwo go odszukać na stronach Muzeum Okręgowego w Rzeszowie, można go nawet kupić za 25 złotych (https://kulturapodkarpacka.pl/publikacje/dorota-rucka-marmaj-trwaj-naturo-jestes). Zastanawia mnie, czy kuratorka tej wystawy konsultowała autentyczność tych prac z innymi historykami sztuki, np. z MN w Krakowie czy Warszawie. Obecna wyjściowa cena aukcyjna w Neumeister jest pochodną wydrukowania fotografii tych prac w katalogu rzeszowskim. Widać spory spryt sprzedającego i durnotę domu aukcyjnego.

Jedna z tych prac sprzedawanych w Neumeister posiada ‘analysis report’ p. Teresy Marii Pabis, krakowskiej rzeczoznawczyni malastwa, od Cezanna do Meli Muter a obecnie Jana Stanisławskiego. Może ktoś z czytelników poprosi Neumeister o kopię tej analizy? Krakowscy rzeczoznawcy sztuki maja się dobrze i poświadczają często autentyczość wątpliwych prac o czym niedawno pisałem na przykładzie jednej z prac malarza urodzonego w Krakowie. Sporą ułomnością polskiego rynku sztuki jest brak odpowiedzialności takiego rzeczoznawcy za wydaną opinię. Panuje bezkarność bo zwykle taki historyk sztuki dopisze dwa słowa ‘moim zdaniem’ i staje sie bezkarny. Dla pieniędzy każdą opinię da się odpowiednio zapakować na kartkach papieru (im ich więcej tym opinia jest bardziej wiarygodna).

Być może kolekcjoner obu prac jest przekonany, że posiada dwa oryginalne oleje Stanisławskiego. Czytałem w polskiej prasie o polskich kolekcjach złożonych prawie wyłącznie z samych falsyfikatów. Czasami jest to wina podstępnego i bezwzględnego doradcy a czasami jest to wina samego kupującego potrafiącego odczytać sygnaturę. Jak jest w tym konkretnym przypadku to nie wiem ale wystarczy popatrzeć na obie prace by z grymasem wzrok spuścić. Szkoda mi tego ‘prywatnego kolekcjonera’, szkoda mi kuratorki wystawy w Rzeszowie i mam nadzieję, że Neumeister w ciągu miesiąca ‘pójdzie po rozum do głowy’. O trzeciej pracy, tej z najwyraźniejszą sygnaturą, szkoda pisać.

Można zadać pytanie dlaczego te dwie prace z Neumeister nie znalazły się na aukcjach w polskich domach aukcyjnych. Po ‘sukcesie’ obecności na wystawie w Rzeszowie przecież każdy z domów aukcyjnych poiwnien przyjąć je z otwartymi ramionami. Bezsprzecznie ceny szacunkowe byłyby kilka razy wyższe. Dlaczego tak się nie stało?

---

Lot 288. Jan Stanislawski 1860 Olszana (Ukraine) – 1907 Krakau. Garden with sunflowers. Signed lower right. Oil on cardboard. 16 x 22 cm. Restored. Minor damage. Minor damage to frame (21 x 27 cm). Dabei: analysis report by Teresa Maria Pabis, Krakow, 17 December 2019. Ausstellung: “TRWAJ NATURO JESTES PIEKNA! (Stay nature, you are beautiful!)”, exhibition at the District Museum Rzeszów, July – October 2020, page 42, number 33 (“Orchard”). Estimate €10,000 – 12,000. Neumeister. 03/25/26

---

Lot 4020. Jan Stanislawski (1860 – 1907). Landscape at Sunset. Oil on Paperboard. Signed on lower left, signed and inscribed on reverse. Bradford’s Auction Gallery. 03/22/26